İcra ve İflas Yasasının 72. maddesi gereğince borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını isbat için menfi tesbit davası açabileceği; ancak borçlunun menfi tesbit davası açmakta korunmaya değer bir hukuki yararının olması gerekeceği-
Taraflar arasında işçi işveren ilişkisi olup, iddia, savunma ve dosya kapsamındaki delillere göre uyuşmazlığın çözümünün iş mahkemesine ait olması gerekeceği-
Hukuki yarar dava şartı olup, davacının menfi tespit davası açmakta hukuki yararı bulunup bulunmadığının araştırılmasının gerekeceği, mahkemece davacının davalıya yeni abonelik tesisi için başvuruda bulunup bulunmadığı, bulunmuş ise başvurusunun önceki abonenin borçlarının ödenmesi gerektiğinden bahisle reddedilip reddedilmediği veya önceki abonenin borçları nedeniyle davalının davacıdan herhangi bir talepte bulunup bulunmadığı hususları araştırılarak hukuki yararın mevcut olup olmadığının saptanmasından sonra uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken bu yönler gözetilmeksizin eksik inceleme neticesi yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru görülemeyeceği-
Mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararının incelenmesinde; “icra takibinden sonra açılan menfi tespit davası sırasında İİK.’ nun 72/3. maddesi gereğince ihtiyati tedbir yoluyla borçlu tarafından icra veznesine yatırılan paranın alacaklıya ödenmemesine ilişkin olduğu” görüldüğünden, alınan tedbir kararının takibin devamını engellemesinin mümkün olmadığı-
Düzenleme tarihi itibariyle çekte imzası bulunanların kooperatif tüzel kişiliğini temsile yetkili olup olmadıklarının, tescil ve ilan edilen yetki değişikliğinin davalı tarafından bilinmesinin mümkün olup olmadığı hususlarının mahkemece değerlendirilmesinin gerekeceği, mahkemece kooperatifin çekle bağlı olduğu sonucuna varılırsa da TTK’nun 730/5. maddesi yollaması ile aynı yasanın 599. Maddesindeki düzenlemeye göre çekin bedelsizliği iddiasının davalı son hamile karşı ileri sürülüp sürülemeyeceği hususunda inceleme yapılarak karar verilmesinin gerekeceği-
Kamu borçlusunun bu davada hukuken ve maddeten böyle bir borcu olmadığını kanıtlayarak ödeme emrini iptal ettirmesinin mümkün olduğu, yasal sürede itiraz edilmemesi nedeniyle haciz bildirisinin kesinleşerek hacze konu borcun 3. şahıs zimmetinde sayılması, takip hukuku alanında bir kesinleşme olup bu durumun, özellikle 6183 sayılı Kanun 'da, İcra ve iflas Kanunu'nun 72. maddesine muadil bir hüküm bulunmadığı, menfi tespit davası açılmasına yasaca cevaz verilmediği olgusu gözetildiğinde, ödeme emrine itiraz kapsamında iş mahkemesi’nde açılacak bir davada 3. şahsın maddi hukuk anlamında borçlu olmadığını kanıtlamasına yasal engel teşkil etmeyeceği-
İİK.nun 72.maddesine göre açılmış menfi tespit ve istirdat davasında, davanın; alacaklı tarafından icra takibine başlanmışsa takibin bulunduğu yer veya davalının ( alacaklının ) ikametgahı mahkemesinde, şayet icra takibi yapılmamış ise HUMK.nun 9 ve devamı maddelerinde belirtilen yetkili mahkemede açılması gerekeceği-
Taraflar arasındaki menfi tesbit davasında, her iki tarafında ihdas sebebini talil nedeniyle ispat külfetinin davacıya düşmesi gerekeceği-
BK.’ nun 182/2. maddesinde aksine adet veya mukavele mevcut olmadıkça, satıcı ile alıcının borçlarını aynı anda ifa etmekle yükümlü olduklarını öngörmüştür. Somut olayda taraflar arasındaki ticari ilişki sebebiyle bir ödeme aracı olan çek ile ihdas sebebi olarak ‘’bedeli malen ahzolunmuştur’’ meşruhatını içeren bonoların düzenlendiği anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca, çeklerin açıklanan niteliği ve bonolar yönünden mevcut karine karşısında, “dava konusu kambiyo senetlerinin avans olarak verildiği ve malın teslim alınmadığı” iddiası ile “hamil davalının senetleri iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket ettiği” hususunun (TTK.’nun 599), davacı tarafından usulen kanıtlanması gerekirken, mahkemece ispat yükünün tayininde yanılgıya düşülerek, yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesinin hükmün bozulmasına neden olacağı-
Sözleşme, bir bütün olarak değerlendirildiğinde, tellallık sözleşmesi niteliğinde olmayıp, ileride tellallık sözleşmesi yapılmasını belirli şartlara bağlayan bir “ön sözleşme” niteliğinde olduğu, davalı her ne kadar dosyaya ikinci bir sözleşme sunmuş ise de, bu belgede davacının imzasının olmadığı ve onu bağlamayacağı, bu durumda taraflar arasında yazılı olarak yapılmış geçerli bir tellallık sözleşmesinin varlığından bahsedilmesine hukuken olanak bulunmadığı, tellallık sözleşmesinin geçerliliği, yazılılık koşuluna bağlı tutulduğundan ve bu şartın gerçekleşmediği, böylece davalı-tellalın ücrete hak kazanamadığı anlaşıldığından, “davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine” karar verilmesi gerekeceği-