Yolsuz tescil ve muris muvazaası hukuksal nedenlerine dayalı asıl ve birleştirilen davalarda, dava dışı Limited Şirketi adına kayıtlı dava konusu taşınmazların muris tarafından anılan şirketi temsilen davalılara satış suretiyle temlik edildiği, murisin adına kayıtlı bir taşınmazı temlik etmemesi nedeniyle muris muvazaası hukuksal nedeninin eldeki davada uygulanamayacağı konularında uyuşmazlık bulunmadığı, iddianın ileri sürülüş biçimi ve dayanılan maddi vakıalar gözetildiğinde çekişmeli temliklerin dava dışı şirketin varlığını sona erdirecek niteliğe haiz önemli miktarda bir mal varlığı devri olup olmadığı konusunda araştırma ve inceleme yapılmasının gerekip gerekmediği, temlik tarihinde yürürlükte olan 6762 s. TTK m. 443 hükmünün somut olayda uygulama yeri bulunup bulunmadığı, bozma kararına uyulmakla taraflar yararına usulî kazanılmış hak oluşup oluşmadığı, ilk temlikler yönünden davalılar adına yapılan tescillerin TMK m. 1024/2 uyarınca yolsuz olup olmadığı- Direnme kararı üzerine verilen onama kararına karşı bir taraf yararına karar düzeltme hakkı tanınması davanın taraflarından birini diğerine nazaran önemli ölçüde avantajlı hâle getireceğinden, bu durumun silahların eşitliği ilkesine aykırı düşeceği, aksi düşüncenin, davanın taraflarının usule ilişkin haklar bakımından aynı koşullara tâbi tutulmaması ve taraflardan birinin diğerine göre daha zayıf bir duruma düşürülmesi sonucuna yol açacağı-
492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 30. maddesi gereğince, ilgilisine harcın tamamlanması hususunda takip eden celseye kadar süre verilmesi gerekirken, mahkemece müteaddit kereler iki haftalık ve bir aylık olmak üzere kesin süreler verildiğinin anlaşıldığı, mahkemece nispi harcın tamamlanmasına yönelik iki haftalık ve bir aylık olmak üzere 2 kez kesin süre verilmesinin hatalı olduğu anlaşılmış olup, mahkemece, öncelikle davacıya birinci haciz ihbarnamesindeki borç miktarı üzerinden nispi harcı tamamlaması için Harçlar Kanunu'nun 30. maddesine uygun şekilde kesin süre verilerek, nispi harcın tamamlattırılması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, İlk Derece Mahkemesinin "davacı vekiline 1 aylık kesin süre verilmesine, tamamlamadığı takdirde, dosyanın harçlar kanunu gereği işlemden kaldırılacağının ihtarına", "2 haftalık kesin süre verilmesine, kesin süre içerisinde yerine getirmediği takdirde mevcut duruma göre karar verileceğinin ihtarına" şeklindeki ara kararları 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 30. maddesine uygun olmayıp, mahkemece verilen kararın isabetsiz olduğu- İlk Derece Mahkemesince 21.12.2023 tarihli son celsede "süresinde harç tamamlanmadığından Harçlar Kanunu'nun 30. maddesi gereği dosyanın işlemden kaldırılmasına" karar verildiği anlaşılmış olup, HMK'nın 150/1. maddesi uyarınca yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten itibaren 3 aylık süre içinde harç ikmal edilerek yenilenmediği takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken, mahkemece 3 aylık süre beklenmeksizin verilen dava dosyasının işlemden kaldırılmasına ilişkin kararın nihai karar olmadığı görülmekle, kararın isabetsiz olduğu- Bu nedenlerle, İstanbul 4. İcra Hukuk Mahkemesinin yok hükmündeki 04.01.2024 tarih ve ............ Esas, ............. Karar sayılı kararının bozulmasına, HMK'nın 373/2. maddesinin 3. fıkrası gereğince, usuli işlemlerin tamamlanması için dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .............. Hukuk Dairesine gönderilmesine karar vermek gerektiği-
Limited şirketlerin ihyası istemi- Direnme kararının temyizini inceleme görevi Hukuk Genel Kuruluna ait olduğundan Özel Dairenin temyizin değerlendirilmesine ilişkin maddi hatanın düzeltilmesi talebini içeren dilekçenin de incelenmesi görevinin Hukuk Genel Kuruluna ait olduğu- 13.01.2011 tarihli ve 6102 sayılı Kanun’a 26.06.2012 tarihli ve 6335 sayılı Kanun’un 38. maddesiyle eklenen Geçici Madde 7’nin 15. fıkrasının 5. cümlesinde yer alan “silinme tarihinden itibaren beş yıl içinde” ibaresi Anayasa Mahkemesinin 22.06.2023 tarihli ve 2023/33 Esas, 2023/117 Karar sayılı kararı ile iptal edilmiş olup, bu iptal kararı Resmî Gazete'de yayımlandığı tarih olan 15.09.2023’de yürürlüğe girmiştir. Bu nedenle sonradan yürürlüğe giren iptal kararı doğrultusunda inceleme yapılmak üzere dosya Özel Daireye gönderilmelidir.
Bölge adliye mahkemesinin ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak yeninden esas hakkında verdiği kararın Yargıtay tarafından bozulması hâlinde dosyanın, kararı veren bölge adliye mahkemesine gönderilmesi gerektiği (HMK m. 373/2)- Özel Daire tarafından dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmiş olmasının, bölge adliye mahkemesinin HMK m. 373/3 kapsamında bozma kararına karşı direnme kararı verme yetkisini ortadan kaldırmayacağı gibi bu yetkinin ilk derece mahkemesine devri sonucunu da doğurmayacağı- Özel Dairenin birinci bozma kararı ile bölge adliye mahkemesinin esastan verdiği hükmün araştırmaya ve incelemeye yönelik bozulmasına rağmen HMK m. 373/2'ye aykırı olarak dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi sonrasında ilk derece mahkemesince bozma ilâmı ile ilgili olarak HMK m. 373/3 çerçevesinde bir karar vermek üzere bölge adliye mahkemesine gönderilmesi gerekirken anılan hükme aykırı şekilde işletilen yargılama sürecinde araştırma ve inceleme yapılarak neticede direnme adı altında verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğu-
Somut olayda İlk Derece Mahkemesince verilen karar Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesinin kararı ile ortadan kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve bu kararın taraf vekillerince temyizi üzerine Yargıtay kararı ile; Bölge Adliye Mahkemesi kararı bozularak dosya, Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmiş olduğundan, gerek bozma kararı gerekse 6100 sayılı Kanun'un 373/2. hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince Yargıtayın bozma ilâmına uyulup uyulmayacağı noktasında bir karar verilerek yargılamaya devam olunması gerektiği- Somut olayda 6100 sayılı Kanun'da öngörülen usule aykırı olarak bozma kararının Bölge Adliye Mahkemesi yerine İlk Derece Mahkemesince değerlendirilerek sonuca gidilmesinin hatalı olduğu-<br />
Somut olay değerlendirildiğinde; İlk Derece Mahkemesince bozma kararına karşı verilen direnme kararında, ilk karar ve Özel Dairenin bozma kararı aynen alındıktan sonra “Mahkememizce bozma ilamına konu İstanbul 1.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 05.11.2015 tarih ve 2014/43 E. - 2015/196 K. Sayılı ilamı usul ve yasaya uygun görüldüğünden HMK 373 madde kapsamında DİRENME kararı verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir” şeklindeki ifadelerle direnme kararı verildiği bu hâliyle bozma kararına karşı, mahkemenin direnme kararında hangi gerekçeyle direnildiğine, bozma kararının neden doğru bulunmadığına ilişkin herhangi bir gerekçeye yer verilmediğinden usulün öngördüğü anlamda oluşturulmuş, ilk kararın aslında hukuka uygun bulunduğuna dolayısıyla bozmanın yerinde olmadığına ilişkin herhangi bir gerekçeli karar bulunmadığı gibi direnme kararlarını denetleyen Hukuk Genel Kurulu tarafından incelenebilecek nitelikte teknik anlamda gerekçe içeren bir direnme kararının olmadığı-
Direnme kararının temyizi hâlinde incelemenin ilk olarak kararına direnilen Özel Dairece yapılacağı, direnme kararının yerinde görülmesi hâlinde Özel Dairece karar düzeltileceği ancak direnme kararı yerinde görülmezse dosyanın Hukuk Genel Kuruluna gönderileceği-
Bozma kararını veren Özel Daire ile bozmaya karşı direnme kararını veren İlk Derece Mahkemesi yahut Bölge Adliye Mahkemesi arasında ortaya çıkan uyuşmazlıkla sınırlı olup anılan uyuşmazlık kapsamı dışında temyize konu hususların Özel Dairece incelenmesi gerektiği-
HMK'nın 373. maddesi emredici nitelikte olup, yoruma açık olmadığı- Bölge Adliye Mahkemesinin düzelterek veya yeniden esas hakkında verdiği kararın Yargıtayca tamamen veya kısmen bozulması üzerine dosya kendisine gönderilen Bölge Adliye Mahkemesince yapılacak iş, HMK'nın 373/3. maddesine göre tarafları duruşmaya davet edip, bozma kararına uymak, ya da, direnme kararı vermek olduğu- Bölge Adliye Mahkemesi bu iki karar dışında bir karar veremeyeceği-
1. HD. 16.12.2024 T. E: 2023/6479, K: 6875